“EKED eğitimi zorunlu mu?” ve “EKED eğitimini kimler verebilir?” soruları, LOTO uygulamasına başlamak isteyen işletmelerin en sık sorduğu sorulardandır. Bu yazıda eğitimin yasal dayanağını, kimlerin alması gerektiğini, içeriğini ve sıklığını özetliyoruz.
Not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. İşyerinize özgü eğitim yükümlülükleri için İSG uzmanınızın değerlendirmesini esas alın.
EKED Eğitimi Zorunlu mu?
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, işverene çalışanlarını yaptıkları işin riskleri ve alınacak önlemler konusunda eğitme yükümlülüğü getirir. Bakım, onarım, temizlik veya ayar sırasında makinelerin enerjisini kesip kilitleyen çalışanlar için bu risklerin başında tehlikeli enerji gelir. Dolayısıyla kilitleme ve etiketleme yapacak çalışanların bu konuda eğitilmesi, işverenin genel eğitim yükümlülüğünün doğal bir parçasıdır.
Ekipman ne kadar iyi olursa olsun, çalışan doğru sırayı, enerji kaynaklarını ve enerjisizliğin nasıl test edileceğini bilmiyorsa EKED uygulaması etkili olmaz. Bu nedenle eğitim, ekipman kadar önemlidir.
Kimler EKED Eğitimi Almalı?
| Çalışan grubu | Rolü | Eğitim düzeyi |
|---|---|---|
| Yetkili çalışanlar | Kilitleme ve etiketlemeyi bizzat yapan bakım personeli | Kapsamlı teorik + uygulamalı |
| Etkilenen çalışanlar | Kilitlenen ekipmanı kullanan operatörler | Farkındalık: kilit ve etikete müdahale etmemek |
| Diğer çalışanlar | Çevrede bulunan personel | Temel bilgilendirme |
| Taşeronlar | Dış firma bakım ekipleri | İşyeri prosedürüne uyum eğitimi |
| Yöneticiler | Prosedürü onaylayan ve denetleyenler | Prosedür, sorumluluk ve denetim |
EKED Eğitimini Kimler Verebilir?
EKED eğitimi, konuya hâkim ve sahada uygulama deneyimi olan kişilerce verilmelidir. Uygulamada eğitim genellikle şu kişi ve kurumlar tarafından verilir:
- İşyerinin iş güvenliği uzmanı veya İSG profesyonelleri
- Deneyimli bakım mühendisleri ve teknik sorumlular
- EKED / LOTO konusunda uzman eğitim ve danışmanlık firmaları
Eğiticinin, işyerindeki makineleri, enerji kaynaklarını ve yazılı prosedürleri bilmesi; eğitimin teorik anlatımla sınırlı kalmayıp sahada uygulamayla desteklenmesi önemlidir.
EKED Eğitiminde Neler Anlatılır?
- EKED / LOTO nedir, neden uygulanır?
- Enerji türleri: elektrik, mekanik, hidrolik, pnömatik, termal, kimyasal
- Etiketle, Kilitle, Emniyete Al, Dene adımları
- Kilitleme ekipmanlarının tanıtımı ve doğru kullanımı (EKED ekipmanları)
- Grup kilitleme, vardiya devri ve taşeron uygulamaları
- Sık yapılan hatalar ve gerçek kaza örnekleri
- Sahada uygulamalı çalışma ve değerlendirme
Eğitim Ne Sıklıkla Tekrarlanmalı?
- İşe yeni başlayan veya görev değiştiren çalışanlar için işe başlamadan önce
- Yeni makine, yeni enerji kaynağı veya prosedür değişikliğinde
- Denetimde uygulama eksikliği görüldüğünde
- Bunlara ek olarak periyodik tekrar eğitimleri (birçok işletmede yıllık)
Locksan Safety EKED Eğitimi
Locksan Safety olarak teoriden sahaya, sınavdan sertifikaya kadar 7 modüllük uygulamalı EKED eğitimi ve işletmeye özel danışmanlık hizmeti sunuyoruz. Eğitimi başarıyla tamamlayanlara EKED uygulayıcı katılım sertifikası verilir. Ayrıntılar için Eğitim ve Danışmanlık sayfamıza göz atabilir, eğitimde kullanılacak ekipmanlar için etiketleme kilitleme ürünleri sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
EKED eğitimi zorunlu mu?
6331 sayılı Kanun, işverene çalışanlarını yaptıkları işin riskleri ve alınacak önlemler konusunda eğitme yükümlülüğü getirir. Bakım-onarım sırasında kilitleme ve etiketleme yapacak çalışanların bu konuda eğitilmesi, bu yükümlülüğün doğal bir parçasıdır.
EKED eğitimini kimler verebilir?
Eğitim, konuya hâkim ve uygulama deneyimi olan kişilerce verilmelidir; uygulamada genellikle iş güvenliği uzmanları, deneyimli bakım mühendisleri ve konusunda uzman eğitim firmaları tarafından verilir. İşyerinize özgü gereklilikler için İSG profesyonelinize danışın.
EKED eğitimi ne kadar sürer?
Kapsama göre değişir. Temel farkındalık eğitimi kısa sürebilir; yetkili çalışanlar için teorik bilgi ve sahada uygulama içeren eğitimler daha uzun tutulur.
EKED eğitimi kaç yılda bir yenilenmeli?
Prosedür, makine veya süreç değiştiğinde ve uygulamada eksiklik görüldüğünde eğitim tekrarlanmalıdır. Birçok işletme ayrıca periyodik (örneğin yıllık) tekrar eğitimleri planlar.
Eğitim sonunda sertifika verilir mi?
Locksan Safety eğitimlerinde, eğitimi başarıyla tamamlayan katılımcılara EKED uygulayıcı katılım sertifikası verilir.
